Basınçlı hava, fabrikalarda elektrikten sonra en pahalı enerji kaynağıdır:
– 1 m³ basınçlı hava üretmek için ~7 kWh elektrik
– Kompresörler fabrika elektriğinin %15-30‘unu tüketir
– Yanlış yönetim ile %30-40 kayıp
Kontrolsüz kompresör istasyonu:
– ❌ Kompresörler gereksiz çalışıyor
– ❌ Basınç dalgalanmaları
– ❌ Fark edilmeyen kaçaklar
– ❌ Bakım koordinasyonsuzluğu
Optimize edilmiş kompresör sistemi:
– ✅ Talebe göre çalışma
– ✅ Sabit basınç
– ✅ %20-35 enerji tasarrufu
– ✅ Koordineli bakım
Kompresör Tipleri
| Tip | Özellik | Kapasite |
| Pistonlu | Basit, ekonomik | 2-100 kW |
| Vidalı (Screw) | Sürekli çalışma | 5-500 kW |
| Scroll | Sessiz, küçük | 2-15 kW |
| Santrifüj | Yüksek kapasite | 200-5000+ kW |
VSD (Variable Speed Drive) Kompresör
Avantajları
| Avantaj | Açıklama |
| Talebe uyum | Hız = Taleple orantılı |
| Enerji tasarrufu | %30-50 (part load) |
| Yumuşak kalkış | Yüksek akım yok |
| Sabit basınç | ±0.1 bar |
VSD vs Sabit Hızlı
Talep: %50 kapasite
Sabit hızlı: Load/Unload döngüsü → %70 enerji
VSD: %50 hız → %35 enerji (cube law)
Tasarruf: %50
Sequencer (Kompresör Yönetim Sistemi)
Sequencer Fonksiyonları
| Fonksiyon | Açıklama |
| Kapasite kontrolü | Talebe göre kompresör seçimi |
| Rotasyon | Eşit çalışma süresi |
| Öncelik | VSD önce, sabit sonra |
| Basınç bant | Hedef basınç penceresi |
| Yedek seçimi | Arızada otomatik geçiş |
| Remote monitoring | Uzaktan izleme |
Basınç Bant Stratejisi
Örnek: 4 kompresör, 6 bar hedef
K1 (VSD): 5.8 - 6.2 bar (sürekli modülasyon)
K2 (Fix): 6.0 - 6.4 bar (yedek, step 1)
K3 (Fix): 6.2 - 6.6 bar (step 2)
K4 (Fix): 6.4 - 6.8 bar (pik, step 3)
Popüler Sequencer Çözümleri
| Marka | Model | Özellik |
| Atlas Copco | Optimizer 4.0 | AIR destekli |
| Kaeser | Sigma Air Manager | Entegre |
| CompAir | Smart Air Manager | Web tabanlı |
| Independent | Modbus bağlantılı | Marka bağımsız |
Enerji Tasarrufu Fırsatları
1. Basınç Düşürme
Her 1 bar azalma = %7 enerji tasarrufu
Örnek:
8 bar → 6.5 bar = %10.5 tasarruf
500 kW kompresör, yılda 880.000 TL enerji
Tasarruf: 92.400 TL/yıl
2. Kaçak Tespiti
1mm² delik @ 6 bar = ~1.5 L/dk
→ 788 L/saat → 6.900 m³/yıl
→ ~55 kW kompresör kapasitesi kaybı
Tipik fabrika: %20-30 kaçak
Kaçak tespit yöntemleri:
– Ultrasonik dedektör
– Akustik görüntüleme (Fluke ii900)
– Flow meter (bölge bazlı)
3. Isı Geri Kazanımı
Kompresör enerjisinin %94‘ü ısıya dönüşür.
| Uygulama | Potansiyel |
| Proses suyu ısıtma | 70-80°C su |
| Alan ısıtma | Sıcak hava |
| Kazan besleme | Ön ısıtma |
SCADA Entegrasyonu
İzlenen Parametreler
| Parametre | Alarm |
| Basınç | Düşük/yüksek |
| Sıcaklık (yağ, hava) | Yüksek |
| Çalışma saati | Bakım tetikleyici |
| Enerji tüketimi | Trend |
| Yağ seviyesi | Düşük |
| Filtre fark basıncı | Kirli |
KPI’lar
| KPI | Formül | Hedef |
| Spesifik enerji | kWh/m³ | <0.10 |
| Kaçak oranı | Gece akış/gündüz | <%15 |
| Availability | Çalışma/toplam süre | >%98 |
Örnek: Otomotiv Fabrikası Kompresör Optimizasyonu
Tesis: Otomotiv yan sanayi
Mevcut Durum:
– 4 vidalı kompresör (2×132kW, 2×90kW)
– Bağımsız çalışma
– Yüksek basınç (8 bar), gereğinden fazla
– Kaçak: bilinmiyor
Analiz Sonuçları:
– Basınç ihtiyacı: 6.2 bar yeterli
– Kaçak oranı: %28
– Load/unload kayıpları: %22
Yapılan İyileştirmeler:
Donanım:
– 1x 132kW VSD kompresör ekleme
– Akıllı sequencer kurulumu
– Flow meter (bölgesel izleme)
– SCADA entegrasyonu
Diğer:
– Basınç: 8 → 6.5 bar düşürme
– Kaçak giderme kampanyası
– Isı geri kazanım (proses suyu)
Sonuçlar:
| Metrik | Önce | Sonra | İyileşme |
| Enerji tüketimi | 1.85M kWh/yıl | 1.22M kWh/yıl | -%34 |
| Enerji maliyeti | 6.5M TL/yıl | 4.3M TL/yıl | 2.2M TL tasarruf |
| Kaçak oranı | %28 | %10 | -%64 |
| Basınç dalgalanması | ±0.5 bar | ±0.1 bar | -%80 |
| Isı geri kazanım | 0 | 450 MWh/yıl | 650K TL |
Neden AveA Otomasyon?
📊 Enerji Analizi
Ölçüm, analiz, optimizasyon
🔗 Sequencer Entegrasyonu
Multi-brand, merkezi kontrol
📈 SCADA İzleme
Gerçek zamanlı KPI takibi
⏰ Destek
Kritik hava sistemlerinde kesintisiz hizmet
Hemen İletişime Geçin
📞 Telefon / WhatsApp: +90 533 454 52 32
📧 E-posta: info@aveaotomasyon.com
🌐 Web: www.aveaotomasyon.com/
Kompresör enerji faturanızı düşürün. Akıllı yönetimle tanışın.