Mitsubishi Electric’in PLC ürünleri MELSEC adı altında toplanır. Bu sayfa her serinin ne işe yaradığını, hangi yazılımla programlandığını ve sitemizde o seri için hangi arıza rehberinin bulunduğunu tek yerde topluyor. Bilgiler Mitsubishi Electric’in resmi ürün sayfalarından ve kılavuzlarından alınmıştır.
Kısa cevap: Mitsubishi’nin PLC aileleri kabaca şöyle sıralanır: MELSEC iQ-F (FX5) yeni kuşak kompakt PLC, MELSEC-F (FX3S/FX3G/FX3U) önceki kuşak ekonomik kompakt PLC, MELSEC-L standart model, MELSEC-Q hız ve veri işleme odaklı modüler sistem, MELSEC iQ-R ise yeni kuşak modüler üst seri. FX5 ve iQ-R için GX Works3, Q serisi ve FX3 için GX Works2 kullanılır. İkisi de MELSOFT iQ Works paketinde yer alır.
Bu yazıda (12 başlık)
Mitsubishi MELSEC PLC ailelerine genel bakış
Mitsubishi’nin PLC ürün sayfası güncel serileri şu rollerle tanıtır:
- MELSEC iQ-F: yeni kuşak kompakt model, çok sayıda dahili fonksiyonla.
- MELSEC-F (FX3): düşük maliyetli kompakt model.
- MELSEC-L: kullanışlı, farklı kontrol seçenekleri sunan standart model.
- MELSEC-Q: yüksek hız, yüksek hassasiyet ve veri işleme için çok yönlü model.
- MELSEC iQ-R: yeni kuşak otomasyonun çekirdeği olarak konumlanan üst seri.
Aynı sayfada MELSEC-A ve MELSEC-QS (emniyet) serileri “Out of production” (üretimi bitti) olarak işaretlidir. Mitsubishi ayrıca bazı ürünlerin bölgeye özgü olduğunu ve satış durumunun yerel siteden kontrol edilmesi gerektiğini belirtir.
Mitsubishi PLC serileri karşılaştırma tablosu
| Seri | Tipik kullanım | Programlama yazılımı | Bu sitedeki rehber |
|---|---|---|---|
| MELSEC iQ-F (FX5S, FX5UJ, FX5U, FX5UC) | Küçük ve orta makineler, ağa bağlı kompakt kontrol | GX Works3 | Mitsubishi FX5 PLC hata kodları |
| MELSEC-F (FX3S, FX3G, FX3GC, FX3U, FX3UC) | Mevcut makineler, ekonomik kompakt kontrol | GX Works2 | Mitsubishi FX3U PLC hata kodları |
| MELSEC-Q | Modüler sistemler, hızlı ve hassas kontrol, veri işleme | GX Works2 | Mitsubishi Q serisi PLC hata kodları |
| MELSEC iQ-R | Büyük ve karmaşık makineler, çoklu CPU, BT bağlantısı | GX Works3 | (henüz ayrı rehber yok) |
| MELSEC-L | Orta ölçekli, standart uygulamalar | Mitsubishi’nin L serisi kılavuzlarına bakın | – |
MELSEC iQ-F (FX5)
iQ-F serisinde güç kaynağı, CPU ve G/Ç tek bir ana ünitede birleşir. Mitsubishi’nin ürün sayfası dahili fonksiyonlar arasında hızlı sayma, konumlama çıkışları, Ethernet bağlantısı ve SD kart yuvasını sayar. FX5 donanım kılavuzu dört CPU tipini şöyle ayırır:
- FX5S: dahili USB ve Ethernet portu olan giriş seviyesi CPU.
- FX5UJ: SD kart yuvası, USB ve Ethernet portu, dahili konumlama ve hızlı sayıcı.
- FX5U: analog, haberleşme ve hızlı G/Ç terminalleri standart; genişleme kartı ve adaptörle kolay büyür.
- FX5UC: konnektörlü, daha küçük gövdeli CPU modülü.
Kılavuzdaki tabloya göre program kapasitesi FX5S ve FX5UJ’de en fazla 48k adım, FX5U ve FX5UC’de en fazla 128k adımdır. Uzak G/Ç dahil toplam nokta sayısı FX5S’te 80, FX5UJ’de 256, FX5U ve FX5UC’de 512’ye kadar çıkar. FX5 uygulama kılavuzu dahili Ethernet fonksiyonunu ve CC-Link IE Field Network Basic fonksiyonunu ayrı bölümlerde anlatır. Ürün sayfasına göre FX3’ün bazı analog, hızlı sayıcı ve CC-Link master modülleri iQ-F’e de bağlanabilir.
MELSEC-F: FX3S, FX3G ve FX3U
FX3 serisinde de güç kaynağı, CPU ve G/Ç tek gövdededir. Mitsubishi’nin FX ana ünite sayfası modelleri şöyle tanıtır:
- FX3S: haberleşme, analog genişleme ve düşük maliyet için.
- FX3G / FX3GC: haberleşme, analog genişleme ve 256 G/Ç’ye kadar kontrol için (GC, konnektörlü G/Ç ile daha az kablo ve yer).
- FX3U / FX3UC: yüksek hız, yüksek fonksiyon ve genişleyebilirlik için (UC, konnektörlü G/Ç ile daha az kablo ve yer).
Yaşam döngüsü: Aynı sayfada FX3G ve FX3GC için “Order acceptance: June, 2026” ve “Production discontinuation: December, 2026”, FX3U ve FX3UC için “Order acceptance: March, 2028” ve “Production discontinuation: September, 2028” yazar. Haziran 2026 tarihi geçmiştir; FX3G/FX3GC için güncel sipariş durumunu Mitsubishi Electric Türkiye bayisinden teyit edin. FX3S için tarih verilmemiştir. FX3 ile çalışan bir makineniz varsa yedek parça ve geçiş planını şimdiden yapmanız mantıklıdır.
MELSEC-Q serisi
Q serisi, güç kaynağı, CPU ve diğer modüllerin bir ana kart (base unit) üzerine takıldığı modüler bir sistemdir. Mitsubishi’nin ürün sayfası seriyi yüksek hız, yüksek hassasiyet ve büyük veri işleme ile makine kontrolü için tanıtır. QCPU kullanıcı kılavuzu CPU’ları beş grupta toplar: Basic model QCPU, High Performance model QCPU, Process CPU, Redundant CPU (yedekli) ve Universal model QCPU. Universal modellerin bir kısmı (örneğin Q03UDECPU, Q06UDVCPU) dahili Ethernet portludur.
MELSEC iQ-R serisi
iQ-R, Mitsubishi’nin “yeni kuşak otomasyon ortamının çekirdeği” olarak tanıttığı modüler seridir. Ürün sayfası maliyet, güvenilirlik ve mevcut varlıkların yeniden kullanımını öne çıkarır. Çoklu CPU mimarisi; yüksek hızlı PLC CPU’sunu hareket (motion) CPU’su ve C kontrolörle aynı sistemde birleştirebilir. Seride ağ ve arayüz modüllerinin yanında enerji ölçüm modülü de bulunur.
MELSEC-L hakkında kısa not: Mitsubishi’nin PLC sayfasında L serisi standart model olarak hâlâ listelenir. Bu sayfada L serisi için ayrı bir rehberimiz yoktur.
Hangi Mitsubishi PLC’yi seçmeliyim?
Kesin seçim G/Ç sayısına, eksen sayısına, ağ ihtiyacına ve bütçeye bağlıdır. Genel bir yol haritası:
- Küçük makine, birkaç düzine G/Ç, basit konumlama: iQ-F ailesinden FX5S veya FX5UJ.
- Analog, haberleşme ve genişleme ihtiyacı olan orta makine: FX5U veya pano alanı darsa FX5UC.
- Yeni proje ve FX3 alışkanlığı: FX3G/FX3GC ve FX3U/FX3UC için üretim sonu tarihleri açıklanmıştır. Mitsubishi iQ-F’i yeni kuşak kompakt model olarak tanıtır; yeni proje planlarken iQ-F ailesini de inceleyebilirsiniz.
- Büyük modüler sistem, çoklu CPU, hareket ve BT bağlantısı: iQ-R.
- Mevcut Q serisi tesis: yedek modül durumunu kontrol edin; genişleme veya yenileme planında Mitsubishi’nin yeni kuşak otomasyonun çekirdeği olarak tanıttığı iQ-R ailesini de inceleyebilirsiniz.
Mitsubishi PLC programlama yazılımları
“Mitsubishi PLC programı” diye arandığında çoğu zaman programlama yazılımı kastedilir:
| Yazılım | Hangi seri için | Not |
|---|---|---|
| GX Works3 | MELSEC iQ-R, MELSEC iQ-F, MELSEC MX Controller | IEC 61131-3 uyumlu; ladder ve ST |
| GX Works2 | MELSEC-Q, FX3 (FX3S/FX3G/FX3GC/FX3U/FX3UC) | IEC 61131-3 uyumlu; ladder, SFC, ST; simülasyon fonksiyonu |
| MELSOFT iQ Works | Paket | GX Works3, GX Works2, GT Works3, MT Works2 ve diğer araçları MELSOFT Navigator altında toplar |
GX Works2, Mitsubishi’nin ifadesiyle eski GX Developer ile hazırlanmış program varlıklarını kullanabilir. FX3 kılavuzu her FX3 modeli için gereken en düşük GX Works2 sürümünü ayrıca listeler; eski bir bilgisayarla bağlanırken sürümü kontrol edin. Diller hakkında: PLC programlama dilleri rehberi ve Ladder diyagramı nedir?. PLC’ye yeni başlıyorsanız: PLC nedir? ve PLC dersleri. Siemens tarafı için kardeş sayfa: Siemens PLC modelleri.
Mitsubishi arıza ve hata rehberleri
- Mitsubishi FX5 PLC hata kodları
- Mitsubishi FX3U PLC hata kodları
- Mitsubishi Q serisi PLC hata kodları
- Mitsubishi servo alarm kodları
- Mitsubishi inverter arıza kodları
Sıkça Sorulan Sorular
Mitsubishi PLC programı nedir, hangisini kullanmalıyım?
PLC’nin serisine bakın. FX5 (iQ-F) ve iQ-R için GX Works3, Q serisi ve FX3 için GX Works2 kullanılır. İkisi de MELSOFT iQ Works paketinde bulunur. Programı yanlış yazılımla açmaya çalışmak yerine önce CPU’nun model etiketini okuyun.
Mitsubishi PLC programlama hangi dille yapılır?
Mitsubishi’ye göre GX Works3 ve GX Works2 IEC 61131-3 uyumludur. Sahada en yaygın dil ladder’dır; iki yazılım da ST’yi (yapısal metin) destekler, GX Works2 ayrıca SFC sunar. GX Works2’de birden fazla dil aynı programda birlikte kullanılabilir.
FX3U üretimden kalktı mı?
Mitsubishi’nin FX ana ünite sayfasında FX3U ve FX3UC için “Order acceptance: March, 2028” ve “Production discontinuation: September, 2028”, FX3G ve FX3GC için “Order acceptance: June, 2026” ve “Production discontinuation: December, 2026” yazar. Haziran 2026 tarihi geçmiştir; güncel durumu Mitsubishi Electric Türkiye bayisinden teyit edin. Çalışan makineler için yedek parça planı yapın; yeni projelerde iQ-F ailesini de inceleyebilirsiniz.
FX5U ile FX5UJ arasındaki fark nedir?
Mitsubishi’nin donanım kılavuzuna göre FX5U analog, haberleşme ve hızlı G/Ç terminallerini standart sunar ve genişleme kartı ile adaptörü destekler; program kapasitesi 128k adıma kadar çıkar. FX5UJ dahili SD kart yuvası, Ethernet ve konumlama sunar; program kapasitesi en fazla 48k adımdır.
Q serisi ile iQ-R arasındaki fark nedir?
İkisi de modüler sistemdir. Q serisi GX Works2 ile, iQ-R GX Works3 ile programlanır. Mitsubishi, iQ-R’ı yeni kuşak otomasyonun çekirdeği olarak tanıtır ve PLC, hareket ve C kontrolör CPU’larını tek sistemde birleştiren çoklu CPU mimarisini öne çıkarır.
Kaynak
Seri rolleri, model özellikleri, yaşam döngüsü tarihleri ve yazılım bilgileri Mitsubishi Electric’in resmi sayfalarından ve kılavuzlarından özetlenmiş ve Türkçeleştirilmiştir:
- Mitsubishi Electric FA, Programmable Controllers MELSEC ürün sayfası (seri rolleri, üretimi biten seriler)
- MELSEC iQ-F Series ürün sayfası
- MELSEC-F Series ürün sayfası
- MELSEC-F ana ünite sayfası (FX3S/FX3G/FX3GC/FX3U/FX3UC) (model tanımları, sipariş kabul ve üretim sonu tarihleri)
- MELSEC-Q Series ürün sayfası
- MELSEC iQ-R Series ürün sayfası
- MELSEC-L Series ürün sayfası
- GX Works3 ürün sayfası
- GX Works2 ürün sayfası
- MELSOFT iQ Works ürün sayfası
- MELSEC iQ-F FX5S/FX5UJ/FX5U/FX5UC User’s Manual (Hardware), SH(NA)-082452ENG-Q (Bölüm 1, CPU modülü özellikleri ve farklar tablosu)
- MELSEC iQ-F FX5 User’s Manual (Application), JY997D55401 (dahili Ethernet ve CC-Link IE Field Network Basic bölümleri)
- FX3S/FX3G/FX3GC/FX3U/FX3UC User’s Manual, Positioning Control Edition, JY997D16801K (Bölüm 1.4, uyumlu programlama aracı sürümleri)
- QCPU User’s Manual (Hardware Design, Maintenance and Inspection), SH(NA)-080483ENG-BC (CPU tipleri ve terimler listesi)
Bu sayfa genel bir rehberdir. Ürün yelpazesi, yazılım sürümleri ve yaşam döngüsü durumları zamanla değişebilir; güncel bilgi için Mitsubishi Electric’in resmi kaynaklarına bakın.
Eskişehir’de Mitsubishi PLC desteği
AveA Otomasyon olarak Eskişehir ve çevre illerdeki fabrikalarda PLC’lerin programlanması, arıza tespiti ve eski sistemlerin yenilenmesi üzerine çalışıyoruz. Program değişikliği veya yeni bir proje için: PLC programlama hizmeti. Duran bir makine için: Eskişehir makine ve otomasyon arıza servisi. Bize 0533 454 52 32 numarasından ulaşabilirsiniz; mesai dışında da arayabilirsiniz.